Ping. ‘Hello daddy Jo, how are you, are you safe?’ Een boodschap op de telefoon van mijn man, een sms uit Rwanda. We zijn al ruim drie jaar terug, maar nog steeds krijgt hij af en toe een berichtje van een van de medewerkers die hij in 2016 aangenomen heeft als arbeider in de fabriek. En nu ook het coronavirus in Rwanda heerst, vragen de mensen van de fabriek in Kigali zich ook af hoe het met ons gaat. Want na Azië, Europa, Amerika (noord en zuid) is nu ook Afrika aan de beurt.

Land van de duizend heuvels

In 2016 hebben mijn man en ik elf maanden gewoond in het land van de duizend heuvels. Een prachtig groen land, ingeklemd tussen Burundi, Oeganda, Congo, Tanzania en Kenia. Een klein land met een grote geschiedenis die de meeste van ons wel kennen. De genocide van 1994. Aan die journaalbeelden moest ik ook als eerste denken toen we hoorden van onze verhuizing, maar wat heb ik me daar veilig gevoeld en wat een mooie, sterke mensen heb ik daar leren kennen. Wat dat betreft hebben de mensen daar leren overleven, samen. En dat is iets wat ik nu hier in Nederland, in mijn eigen omgeving ook terugzie.

Samen zorgen, samen doen

De dingen die hier gebeuren, de acties die opgezet worden, het zorgen voor de medemens, is daar heel gewoon. Mede denk ik ook, door wat er in 1994 gebeurd is, is de sociale controle groot. Men let er op elkaar, men zorgt voor elkaar. Op het moment van deze blog, eind maart, is er ook een lockdown in Rwanda. Via een Nederlandse vriendin die daar woont, krijg ik het nieuws door. Zoals bijvoorbeeld dat een vrouw achter het stuur van een auto wel doorgelaten wordt, maar een man alleen niet. De reden: vrouwen doen de boodschappen. Maar je kunt je boodschappen ook laten thuisbrengen, door de mototaxi’s, die normaal gesproken in hele grote mate rondrijden met een passagier achterop (al dan niet vergezeld van een hele bos levende hanen). Nu mogen zij echter geen passagiers meer vervoeren. In deze tijd verdienen zij dus hun geld alleen door op verzoek boodschappen te halen en thuis te brengen. Ik heb gehoord dat de in Kigali wonende expats elkaar aanmoedigen om daar gebruik van de maken ter ondersteuning van de lokale economie. Dat zijn de mogelijkheden in de grote stad. Maar ik denk ook veel aan de mensen die helaas daar nog in armoede buiten de grote stad leven, die niet zomaar even boodschappen kunnen gaan doen. Aan de medische zorg, die daar echt (nog) niet op ons niveau is. Men is daar wel hard mee bezig, maar dat gaat langzaam. Daarom is de lockdown, nadat de eerste corona patiënten een feit waren, een juiste beslissing.

Umuganda

Umuganda betekent: samen doen, samen iets bereiken. De eerste zaterdag van de maand is Umuganda in Rwanda en wordt er door alle inwoners gezamenlijk gewerkt aan een project wat ten goede komt aan zijn/haar omgeving. Samen werken aan een betere en schonere omgeving, samen dingen doen. Toen ik laatst de oproep op Facebook zag van de gemeente Roerdalen over het onderhoud van de groenstroken, moest ik meteen aan de Umuganda denken. Van iets wat daar al zo gewoon is, kunnen wij hier zeker van leren en dat doen we ook. In deze tijd merk ik om me heen dat mensen meer bereid zijn om samen dingen te doen, meer naar elkaar omkijken en beter voor elkaar zorgen.

Facebookpagina Roerdalen Samen

Een goede plek om te zien hoe wij hier samen in de gemeente Roerdalen elkaar helpen is de Facebookpagina Roerdalen Samen. Mensen die hun hulp aanbieden voor het doen van boodschappen of gewoon even een gezellig praatje via de telefoon. Maar ook hulpvragen voor bijvoorbeeld vervoer of de berenactie (ik moet nog even zoeken, maar ik heb een hele oude beer die een plekje voor het raam kan innemen), allemaal geweldig om te zien. Nog geen lid van de groep? Meld je dan zeker aan en help ons mee met een beetje Umuganda in Roerdalen. Ik hoop dat wij dat niet verliezen als alles over is. Stay safe…

Lia Claessen